Platform over architectuur, interieur- en landschapsarchitectuur
Een andere kijk op het platte dak
Veel maatregelen tegen zomerse opwarming grijpen in als warmte al is ontstaan. Roofclix kiest een ander uitgangspunt: zonnestraling direct terugkaatsen. Tijdens Architect@Work in Rotterdam liet het bedrijf architecten zien wat dat kan betekenen voor dak, gebouw en omgeving.
“Zonnestralen zijn niet warm totdat ze een oppervlak raken”, legt oprichter Ton van Ulden uit. “Op een dak gebeurt precies hetzelfde. Wij zorgen ervoor dat een groot deel van die straling meteen wordt teruggestuurd, zodat de warmte daar niet ontstaat.” Roofclix, ontwikkeld door Sustainable Durable Systems (SDS), doet dat met witte, reflecterende kunststof tegels die boven de bestaande dakbedekking worden aangebracht. De geventileerde luchtlaag eronder helpt de resterende warmte af te voeren.
Het systeem bestaat al langer en is onder meer toegepast in Borne en Aruba. Ook bij The Green Village op de TU Delft Campus wordt het in de praktijk getest. Voor Roofclix was Architect@Work vooral een kans om het principe nadrukkelijker onder de aandacht van architecten en voorschrijvers te brengen. “Het spreekt tot de verbeelding, zeker als je de vertaling maakt naar het binnenklimaat”, zegt Jan Huisman. Hij neemt geleidelijk werkzaamheden over van Van Ulden, die bij het bedrijf betrokken blijft.
De reflecterende werking is mede afhankelijk van een schoon oppervlak. De tegels lopen daarom aan vier zijden af, zodat regenwater vuil kan meenemen. Volgens Van Ulden zit daar een verschil met het simpelweg wit maken van bestaande dakbedekking. Op een plat oppervlak kan vuil zich gemakkelijker ophopen, waardoor de reflectie afneemt.
Roofclix ziet momenteel vooral mogelijkheden bij maatschappelijk vastgoed, zoals scholen en zorginstellingen. Daar wordt volgens Van Ulden vaker voor langere termijn naar investeringen gekeken en weegt een prettig binnenklimaat zwaar. Minder opwarming kan bovendien de koelbehoefte beperken. De tegels schermen tegelijkertijd de onderliggende dakbedekking af van UV-straling en hoge temperaturen, factoren die bijdragen aan de veroudering van bijvoorbeeld bitumen.
Voor bredere toepassing is onafhankelijke onderbouwing van die prestaties een belangrijke volgende stap. Dat traject loopt al langer. Op The Green Village wordt het systeem in de praktijk onderzocht en eerder werd met Europese EFRO-steun een validatiestudie uitgevoerd. Ook is onderzocht hoe de toepassing beter kan aansluiten op onder meer bestekken en de systematiek voor de energieprestatie van gebouwen.
Voor architecten en opdrachtgevers is die stap relevant. Zij moeten niet alleen kunnen uitleggen wat een maatregel doet, maar de prestaties ook kunnen onderbouwen en meenemen in de afweging tussen verschillende oplossingen. Bovendien sluiten bestaande subsidieregelingen niet altijd aan op nieuwe maatregelen tegen hittestress.
Roofclix werkt daarom verder aan externe validatie en aansluiting bij Europese trajecten. Daarbij zijn volgens het bedrijf onder meer Buildwise en TU Delft betrokken en wordt gekeken naar mogelijkheden rond Climate-ADAPT en Horizon Europe. Erkenning binnen dergelijke trajecten kan uiteindelijk ook helpen om toepassing en subsidiëring toegankelijker te maken.
Na jaren van productontwikkeling verschuift daarmee de uitdaging. Niet alleen aantonen dát het systeem effect heeft, maar dat effect zo vastleggen dat architecten en opdrachtgevers het volwaardig kunnen meewegen in hun projecten.
